PPWR i VerpackDG: kiedy potrzebny jest pełnomocnik ds. rozszerzonej odpowiedzialności producenta w Niemczech

17 października 2026 · Stan prawny: 17 października 2026 r.

Od 12 sierpnia 2026 r. w Niemczech obowiązuje nowa ustawa opakowaniowa VerpackDG (Verpackungsrecht-Durchführungsgesetz), która wdraża unijne rozporządzenie PPWR (UE 2025/40). Firmy z innych krajów UE, które są w Niemczech producentem, muszą teraz ustanowić upoważnionego przedstawiciela ds. rozszerzonej odpowiedzialności producenta – po niemiecku Bevollmächtigter für die erweiterte Herstellerverantwortung. Wcześniej było to dobrowolne.

W tym artykule wyjaśniamy prostym językiem: kto jest producentem, co mówi VerpackDG, jakie są terminy i kiedy potrzebny jest pełnomocnik.

VerpackDG zamiast VerpackG – co się zmieniło

Dotychczasowa niemiecka ustawa VerpackG przestała obowiązywać 12 sierpnia 2026 r. Od tego dnia:

• wymagania dla samych opakowań (np. recykling, oznakowanie) wynikają głównie bezpośrednio z PPWR,
• niemieckie procedury – rejestr LUCID, systemy dualne, zgłoszenia ilości, kary – reguluje VerpackDG,
• definicję producenta VerpackDG przejmuje wprost z PPWR,
• firmy bez siedziby w Niemczech, które są tam producentem, muszą ustanowić pełnomocnika ds. rozszerzonej odpowiedzialności producenta (art. 45 PPWR, § 5 VerpackDG).

Kto jest producentem według PPWR

Definicję znajdziesz w art. 3 ust. 1 pkt 15 PPWR. W uproszczeniu: producentem jest firma, która jako pierwsza udostępnia opakowanie lub zapakowany towar w danym kraju UE. Nie ma znaczenia, czy firma towar wyprodukowała, importuje czy tylko sprzedaje dalej.

Pełny tekst przepisu: rozporządzenie (UE) 2025/40 w EUR-Lex.

Najprościej odpowiedzieć sobie na dwa pytania.

Pytanie 1: Czy Twoja firma ma siedzibę w Niemczech?

Tak – firma z siedzibą w Niemczech jest producentem, gdy jako pierwsza wprowadza na niemiecki rynek:

• puste opakowania transportowe, serwisowe lub do produkcji pierwotnej – wtedy producentem jest dostawca takiego gotowego opakowania (lit. a),
• towar w pozostałych opakowaniach, np. sprzedażowych lub zbiorczych – wtedy producentem jest firma, która wprowadza zapakowany towar (lit. b),
• a także, gdy rozpakowuje towar i nie jest jego użytkownikiem końcowym – ale tylko wtedy, gdy nikt inny w łańcuchu nie jest producentem (lit. e).

Nie – firma zagraniczna, np. z Polski, Czech, Austrii czy Holandii, jest producentem w Niemczech wtedy, gdy dostarcza bezpośrednio do użytkownika końcowego w Niemczech:

• opakowania transportowe, serwisowe lub do produkcji pierwotnej (lit. c),
• albo towar w innych opakowaniach (lit. d).

Pytanie 2: Kto jest użytkownikiem końcowym?

To ważny szczegół, który często umyka. Użytkownikiem końcowym może być także firma, a nie tylko konsument – np. zakład, który zużywa towar albo go rozpakowuje i nie sprzedaje dalej. Dlatego obowiązki z lit. c i d mogą dotyczyć również sprzedaży B2B z innych krajów UE do Niemiec.

Przykłady z praktyki

Każdy łańcuch dostaw wygląda inaczej. Te przykłady pomagają się zorientować, ale nie zastępują sprawdzenia konkretnej sytuacji.

Najważniejsze przepisy VerpackDG – przegląd

Poniżej przepisy VerpackDG, które najczęściej dotyczą producentów spoza Niemiec. Opis jest uproszczony – decyduje treść ustawy.

Rejestracja w LUCID a pełnomocnik

Wiele firm zakłada, że wystarczy zarejestrować się w niemieckim rejestrze opakowań LUCID. Tak nie jest. Firma bez siedziby w Niemczech, która jest tam producentem i rejestruje się w LUCID, w większości przypadków musi też ustanowić pełnomocnika ds. rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Sama rejestracja nie zastępuje pełnomocnika.

Podział obowiązków wygląda tak:

• rejestracja w LUCID i zmiany danych – zawsze sam producent (§ 6 VerpackDG),
• wskazanie pełnomocnika – producent w LUCID, a pełnomocnik przyjmuje wskazanie,
• zgłoszenia ilości, udział w systemie dualnym, oświadczenie o kompletności – pełnomocnik, we własnym imieniu.

Opakowania w systemie i poza systemem

VerpackDG dzieli opakowania na dwie grupy, a obowiązki w każdej z nich wyglądają inaczej.

Opakowania w systemie to głównie opakowania sprzedażowe i zbiorcze, które trafiają do prywatnych odbiorców. Producent musi przystąpić do systemu dualnego i zgłaszać ilości – tak jak wcześniej w VerpackG.

Opakowania poza systemem to m.in. opakowania transportowe i opakowania trafiające do firm. Tu zmiana jest największa: oprócz obowiązku odbioru i odzysku dochodzi nowy wymóg – własne zezwolenie w ZSVR albo udział w zatwierdzonej organizacji odpowiedzialności producenta (OfH). Na spełnienie tego wymogu jest czas do 31 grudnia 2027 r.

Pełnomocnik ds. rozszerzonej odpowiedzialności producenta – co warto wiedzieć

• Jeden producent – jeden pełnomocnik. Nie można podzielić obowiązków między kilka firm (§ 5 VerpackDG).
• Pełnomocnik działa we własnym imieniu i wobec organów jest traktowany jak producent.
• Zaległości z przeszłości – według ZSVR aktualny pełnomocnik może być zobowiązany nadrobić obowiązki, których producent nie wykonał wcześniej (np. dopłata do systemu dualnego). Dlatego przed współpracą warto uporządkować sytuację.
• Wymagane jest pisemne pełnomocnictwo w języku niemieckim.

Jeżeli według definicji Twoja firma nie jest producentem w Niemczech (np. sprzedajesz wyłącznie niemieckiej hurtowni, która sama wprowadza towar na rynek), obowiązek ustanowienia pełnomocnika może Cię nie dotyczyć. Warto to sprawdzić, zanim podejmiesz decyzję.

Terminy przejściowe VerpackDG

Co sprawdzić już teraz – lista kontrolna

1. Ustal, w którym przypadku (lit. a–e) Twoja firma jest producentem – osobno dla każdego rodzaju opakowania i każdego kanału sprzedaży.
2. Sprawdź, czy Twoje opakowania trafiają do odbiorców prywatnych (system dualny), czy do firm (opakowania poza systemem).
3. Jeśli masz numer LUCID sprzed 12 sierpnia 2026 r., sprawdź dane przed 12 listopada 2026 r.
4. Jeśli masz umowę z systemem dualnym, zapytaj o jego zezwolenie od 1 stycznia 2027 r.
5. Jeśli nie masz siedziby w Niemczech, a jesteś tam producentem, sprawdź obowiązek ustanowienia pełnomocnika.
6. Ustal z dostawcami i odbiorcami na piśmie, kto w Waszym łańcuchu jest producentem.

Najczęstsze pytania

Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i przedstawia stan prawny na 17 października 2026 r. Nie stanowi porady prawnej. W konkretnej sprawie decydują przepisy VerpackDG i PPWR oraz stanowisko ZSVR.

Źródła: rozporządzenie (UE) 2025/40 (PPWR); ustawa VerpackDG (BGBl. 2026 I Nr 207); ZSVR – „Informationen für Bevollmächtigte zu ihren Pflichten” (08/2026).

← Wszystkie artykuły