PPWR a VerpackDG: co muszą wiedzieć firmy wysyłające opakowania B2B do Niemiec
· Stan prawny: październik 2026 r.
Artykuł przedstawia ogólny przegląd przepisów. Czy i jakie obowiązki dotyczą konkretnej firmy, zależy od jej sytuacji i wymaga indywidualnej oceny.
Od 12 sierpnia 2026 r. w Niemczech obowiązują jednocześnie dwa akty prawne dotyczące opakowań: unijne rozporządzenie PPWR (UE) 2025/40 oraz nowa niemiecka ustawa VerpackDG, która zastąpiła dotychczasową VerpackG.
Często spotykamy się z założeniem, że skoro PPWR obejmuje wszystkie opakowania, to opakowania B2B traktuje się tak samo jak opakowania konsumenckie. W Niemczech szczegóły określa jednak VerpackDG, która dla opakowań B2B przewiduje inne zasady niż dla opakowań trafiających do gospodarstw domowych. W tym artykule pokazujemy, jak oba akty się uzupełniają.
Kto za co odpowiada
PPWR ustala wymagania wobec opakowań w całej UE, VerpackDG określa, jak rozszerzona odpowiedzialność producenta (EPR) działa w Niemczech, a nadzór sprawują ZSVR i urzędy krajów związkowych.
| Poziom | Akt / instytucja | Czym się zajmuje |
|---|---|---|
| UE | PPWR (2025/40) | Wymagania wobec opakowań: substancje, recykling, oznakowanie, dokumentacja. Rozszerzona odpowiedzialność producenta, rejestr producentów i pełnomocnik |
| Niemcy | VerpackDG | Sposób realizacji EPR w Niemczech: rejestracja w LUCID, pełnomocnik, system dualny, odbiór opakowań B2B, zezwolenia, kary |
| Urzędy | ZSVR i urzędy krajów związkowych | ZSVR prowadzi rejestr LUCID i nadzoruje m.in. rejestrację, udział w systemach i zezwolenia. Dokumentację odbioru opakowań B2B kontrolują urzędy krajów związkowych |
Dlaczego PPWR i VerpackDG wyglądają inaczej?
Oba akty się nie wykluczają: PPWR ustanawia odpowiedzialność producenta za opakowania, a VerpackDG określa, w jaki sposób realizuje się ją w Niemczech.
Co mówi PPWR. Producenci ponoszą rozszerzoną odpowiedzialność za opakowania, które jako pierwsi udostępniają w danym państwie. PPWR nie wyłącza z tego opakowań B2B (art. 45 ust. 1). Sposób realizacji tej odpowiedzialności (systemy, zezwolenia, organizacje) określa prawo krajowe.
Co mówi VerpackDG. Ustawa dzieli opakowania na dwie grupy:
- Opakowania, które w skali całego rynku typowo trafiają do gospodarstw domowych i miejsc porównywalnych (np. gastronomia, hotele, szpitale, urzędy, szkoły) – co do zasady wymagają udziału w systemie dualnym (§ 3 ust. 6, § 7).
- Pozostałe opakowania, np. czysto przemysłowe i transportowe – co do zasady bez systemu dualnego, za to z obowiązkiem bezpłatnego odbioru, recyklingu i dokumentacji (§ 39). Od 1 stycznia 2028 r. ustawa przewiduje dodatkowo zezwolenie ZSVR albo udział w organizacji odpowiedzialności producenta (§ 19, § 68 ust. 9).
Według § 6 VerpackDG producent rejestruje się w LUCID niezależnie od tego, czy jego opakowania podlegają systemowi dualnemu – a więc także przy opakowaniach B2B. Firmy bez siedziby w Niemczech, które są producentami w rozumieniu przepisów, muszą według § 5 VerpackDG wskazać pełnomocnika. To samo wskazuje ZSVR na swojej stronie: „Unternehmen ohne Niederlassung in Deutschland müssen einen Bevollmächtigten benennen” (verpackungsregister.org/hilfe).
Opakowania B2B: obowiązki według PPWR i VerpackDG
Poniższe zestawienie streszcza przepisy. Kolumna „W praktyce” opisuje typowe sytuacje i nie zastępuje oceny konkretnego przypadku.
| Temat | PPWR | VerpackDG | W praktyce |
|---|---|---|---|
| Kto jest producentem | W uproszczeniu: firma z innego kraju UE lub spoza UE, która jako pierwsza udostępnia opakowanie lub zapakowany towar w danym kraju bezpośrednio odbiorcy końcowemu – konsumentowi albo firmie, która sama zużywa towar (art. 3 pkt 15 lit. c i d, pkt 23) | Przejmuje definicję z PPWR (§ 3 ust. 1) | Kto jest producentem, zależy od łańcucha dostaw. Przy dostawach bezpośrednio do odbiorcy końcowego w Niemczech producentem jest zwykle dostawca zagraniczny; przy sprzedaży niemieckiemu hurtownikowi, który odsprzedaje dalej – zwykle hurtownik |
| Rejestracja w LUCID | Obowiązek rejestracji w każdym kraju; bez rejestracji nie wolno udostępniać opakowań (art. 44 ust. 2 i 4) | Przed pierwszym udostępnieniem, z podaniem także opakowań B2B (§ 6). Istniejące rejestracje: uzupełnienie nowych danych do 12.11.2026 (§ 68 ust. 2) | Dotyczy firm, które są producentami w Niemczech |
| Pełnomocnik (Bevollmächtigter) | Przewidziany dla producenta z innego kraju UE, który dostarcza bezpośrednio do odbiorców końcowych; państwa mogą go wymagać od firm spoza UE (art. 45 ust. 3) | Wymagany od producenta bez siedziby w Niemczech, przed pierwszym udostępnieniem. Pisemne pełnomocnictwo po niemiecku, jeden pełnomocnik na producenta, wskazanie w LUCID potwierdza ZSVR (§ 5) | Według ZSVR firmy bez siedziby w Niemczech muszą wskazać pełnomocnika. Kluczowe jest więc najpierw ustalenie, czy firma jest producentem w Niemczech |
| Odbiór opakowań B2B | Ogólna odpowiedzialność producenta (art. 45) | Bezpłatny odbiór opakowań nieobjętych systemem w miejscu przekazania lub w pobliżu, ponowne użycie lub recykling; z klientem biznesowym można ustalić inne miejsce i koszty (§ 39 ust. 1 i 3) | Kwestię odbioru można uregulować w umowie z klientem |
| Dokumentacja B2B | – | Co roku do 15 maja dokumentacja za poprzedni rok według materiału i masy: ile udostępniono, odebrano i poddano recyklingowi; okazywana urzędowi kraju związkowego na żądanie (§ 39 ust. 3) | Przydatne jest bieżące zestawienie ilości według materiałów (np. karton, folia, drewno) |
| Vollständigkeitserklärung | – | Dla producentów opakowań objętych systemem dualnym, którzy w poprzednim roku udostępnili co najmniej 80 t szkła, 50 t papieru i tektury lub 30 t innych materiałów; termin 15 maja; ZSVR może jej zażądać zawsze (§ 10) | Dotyczy opakowań objętych systemem dualnym; przy wyłącznie przemysłowych opakowaniach z reguły nie ma zastosowania |
| Deklaracja zgodności | Obowiązek wytwórcy opakowania, niezależnie od B2B czy B2C (art. 38–39) | Podpisana deklaracja zgodności UE po niemiecku lub angielsku, tłumaczenie na niemiecki na żądanie urzędu (§ 62) | Deklarację wystawia wytwórca opakowania; można o nią poprosić dostawcę |
| Wymogi dla opakowania | M.in. metale ciężkie, PFAS w opakowaniach do żywności, minimalizacja; później oznakowanie i cele ponownego użycia dla opakowań transportowych | Egzekwuje wymogi PPWR | Dotyczą także opakowań B2B |
| Kary | Ustalają państwa członkowskie | Kary za naruszenia VerpackDG (np. brak rejestracji, brak odbioru opakowań) obowiązują od wejścia ustawy w życie; kary za naruszenia samego PPWR od 12.02.2027 (§ 66, § 68 ust. 17) | – |
B2B to nie tylko typ klienta
Sprzedaż na fakturę innej firmie nie oznacza automatycznie, że opakowanie jest według VerpackDG zwolnione z systemu dualnego. Decyduje to, gdzie dany rodzaj opakowania typowo trafia po użyciu, w skali całego rynku takich opakowań.
Miejsca porównywalne z gospodarstwami domowymi to m.in. restauracje, kawiarnie, stołówki, hotele, urzędy, szpitale, szkoły, placówki charytatywne, biura wolnych zawodów, kina, muzea i stadiony. Należą do nich także gospodarstwa rolne i zakłady rzemieślnicze, jeśli ich odpady opakowaniowe mieszczą się w zwykłych pojemnikach (maks. 1100 l na grupę odpadów) (§ 3 ust. 7).
Dla takich opakowań zamiast systemu dualnego możliwe jest też rozwiązanie branżowe (§ 8). Każdy przypadek wymaga indywidualnej oceny.
Najważniejsze daty
Daty wynikają z PPWR i przepisów przejściowych VerpackDG. Najbliższy termin to 12 listopada 2026 r.
| Data | Co się dzieje |
|---|---|
| 12.08.2026 | PPWR stosowane w całej UE, VerpackDG zastępuje VerpackG |
| 12.11.2026 | Uzupełnienie nowych danych w istniejących rejestracjach LUCID |
| 31.12.2026 | Najpóźniejszy koniec dotychczasowych umów z systemami dualnymi |
| 12.02.2027 | Stosowanie kar za naruszenia PPWR |
| 01.01.2028 | Zezwolenie ZSVR lub organizacja odpowiedzialności producenta dla opakowań nieobjętych systemem dualnym |
| 15 maja (co roku) | Dokumentacja odbioru opakowań B2B oraz Vollständigkeitserklärung (jeśli osiągnięte są progi) |
Najczęstsze pytania
Wysyłam do Niemiec tylko palety i kartony transportowe. Czy dotyczą mnie jakieś obowiązki?
+
To zależy przede wszystkim od tego, czy Twoja firma jest producentem w Niemczech, czyli czy dostarcza bezpośrednio do odbiorcy końcowego (także firmy). Jeśli tak, przepisy przewidują rejestrację w LUCID (§ 6 VerpackDG), a dla firm bez siedziby w Niemczech – wskazanie pełnomocnika (§ 5 VerpackDG; tak też wskazuje ZSVR). Opakowania czysto transportowe co do zasady nie podlegają systemowi dualnemu, ale obowiązuje ich odbiór i dokumentacja, a od 1.01.2028 r. zezwolenie ZSVR lub udział w organizacji odpowiedzialności producenta.
Sprzedaję i do hurtowni, i do restauracji. Co wtedy?
+
Przy dostawach do niemieckiej hurtowni, która odsprzedaje towar dalej, producentem jest zwykle hurtownia. Przy dostawach bezpośrednio do restauracji producentem jest zwykle dostawca, a opakowania trafiające do gastronomii co do zasady podlegają systemowi dualnemu (lub rozwiązaniu branżowemu). W takiej sytuacji trzeba rozdzielić ilości na obie grupy i poprawnie podać je w LUCID.
Ważne zastrzeżenie
Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i przedstawia przepisy w uproszczeniu. Nie stanowi porady prawnej ani oceny sytuacji konkretnej firmy. Ustalenie, czy firma jest producentem i jakie obowiązki ją dotyczą, należy do samej firmy; wiążąco mogą to ocenić ZSVR lub adwokat. Przepisy i ich interpretacja mogą się zmieniać. PPWR Partner nie jest kancelarią prawną i nie ponosi odpowiedzialności za decyzje podjęte wyłącznie na podstawie tego artykułu. Jeśli potrzebujesz wiążącej odpowiedzi, na życzenie zwrócimy się w Twoim imieniu do niemieckiego adwokata oraz do ZSVR – napisz do nas.
Stan prawny: październik 2026 r. (PPWR – rozporządzenie (UE) 2025/40; VerpackDG – Verpackungsrecht-Durchführungsgesetz, BGBl. 2026 I Nr. 207).